THE HISTORY OF COOPERATION IN THE ESTABLISHMENT OF PRINTING IN TURKESTAN
DOI:
https://doi.org/10.47390/SPR1342V5SI11Y2025N10Keywords:
Otajon Abdalov, Kazan, Shohimardon Ibrohimov, Bazilevskiy, Shahingirey Bekqulov, Pastukhov, Laxtin, Esanboy Husaynboi ogli, Azimkhoja, Matbaai Ishoqiya, Orif Afandi, Gulom Hasan Arifjonov.Abstract
This article attempts to provide a detailed analysis of the emergence, widespread dissemination, and development of printing in Turkestan. It explores the objectives pursued by Russian colonizers in establishing printing houses, as well as the cooperation between Turkestani enlighteners and progressive representatives of various nations in laying the foundations of national printing and journalism. New information related to the origins of printing has been introduced into scientific circulation.
References
1. Эрназаров Т., Акбаров А. История печати Туркестана (1870–1925 гг.). – Ташкент: Ўқитувчи. – С. 10.
2. Сафиуллина Р.Р. История книгопечатания на арабском языке в России у мусульман Поволжья. – Казань, 2003. – С. 33–34.
3. Каримуллин А.Г. У истоков татарской книги. – Казань, 1992. – С.117.
4. Abdurashidov Z. Tarjimon (1883–1917) gazetasi Turkiston materiallarining izohli bibliografiyasi. – B. 5.
5. Abduazizova N. Turkiston matbuoti tarixi (1870–1914). – Toshkent: Akademiya, 2000. – B. 27.
6. O‘zbekiston milliy arxivi. I. 1-fond, 20-ro‘yxat, 2879-ish, 16–20-varaqlar.
7. O‘zbekiston milliy arxivi. I. 1-fond, 20-ro‘yxat, 2879-ish, 32–37-varaqlar.
8. O‘zbekiston milliy arxivi. I. 1-fond, 20-ro‘yxat, 2879-ish, 54–56, 73–74-varaqlar.
9. Чабров Г.Н. Из истории полиграфии и издательства литературы на местных языках в дореволюционном Туркестане (1868–1917) // Труды САГУ им. В.И. Ленина, новая серия. Вып. 57, исторические науки. Кн. 7. – Ташкент, 1954. – С. 79.
10. O‘zbekiston milliy arxivi. I. 1-fond, 20-ro‘yxat, 4932-ish, 1–6-varaqlar.
11. O‘zbekiston milliy arxivi. I. 1-fond, 8-ro‘yxat, 477-ish, 1-varaq.
12. Husayn Shams. Matbaachilik va uning tarixi. – Toshkent: Uzgosizdat, 1930. – B. 23.
13. O‘zbekiston milliy arxivi. I. 17-fond, 1-ro‘yxat, 504-ish, 7-varaq.
14. O‘zbekiston SSR tarixi. II tom, ikkinchi kitob. – Toshkent: Fan nashriyoti, 1957. – B. 234.
15. O‘zbekiston SSR tarixi. II tom, ikkinchi kitob. – Toshkent: Fan nashriyoti, 1957. – B. 248–249.
16. Matyakubova M.M. XIX asrning ikkinchi yarmi – XX asrning boshlarida Xiva xonligida kitobat va kutubxona tarixi. Tarix fanlari nomzodi diss. – Urganch: 2008. – B. 132.
17. Atamuratova D.R. Xorazm tipoliyografiyasida nashr qilingan ayrim adabiyotlar tahlili // Yangi davr ilm-fani: Inson uchun innovatsion g‘oya va yechimlar. Respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi materiallari. – 2025. – B. 29.
18. Matyakubova M.M. XIX asrning ikkinchi yarmi – XX asrning boshlarida Xiva xonligida kitobat va kutubxona tarixi. Tarix fanlari nomzodi diss. – Urganch: 2008. – B. 134.
19. Abdurashidov Z. Tarjimon (1883–1917) gazetasi Turkiston materiallarining izohli bibliografiyasi. – B. 8.
20. Османова М.Н. Старопечатная книга в Средней Азии в конце XIX – начале XX в. // Вестник института ИАЭ, 2013, №2.
21. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 145.
22. O‘zbekiston milliy arxivi. I. 36-fond, 1-ro‘yxat, 3615-ish, 10–11-varaqlar.
23. Добросмыслов А.И. Ташкент в прошлом и настоящем. Исторический очерк. Ташкент, 1912. – С. 297.
24. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1980. – B. 107.
25. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 103.
26. Османова М.Н. Старопечатная книга в Средней Азии в конце XIX – начале XX в. // Вестник института ИАЭ, 2013, №2.
27. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti. – B. 107.
28. Husayn Shams. Matbaachilik va uning tarixi. – Toshkent: Uzgosizdat, 1930. – B. 29.
29. Qosimov B. Milliy uyg‘onish davri o‘zbek adabiyoti. –Toshkent: Ma’naviyat, 2004.–B. 111.
30. Dolimov U. Is’hoqxon To‘ra Ibrat. – Toshkent: Yoshlar nashriyot uyi, 2022. – B. 100.
31. Dolimov U. Is’hoqxon To‘ra Ibrat. – Toshkent: Yoshlar nashriyot uyi, 2022. – B. 102.
32. Чабров Г.Н. Из истории полиграфии и издательства литературы на местных языках в дореволюционном Туркестане (1868–1917) // Труды САГУ им. В.И. Ленина, новая серия. Вып. 57, исторические науки. Кн. 7. – Ташкент, 1954. – С. 81.
33. Dolimov U. Is’hoqxon To‘ra Ibrat. – Toshkent: Yoshlar nashriyot uyi, 2022. – B. 105.
34. Османова М.Н. Старопечатная книга в Средней Азии в конце XIX – начале XX в. // Вестник института ИАЭ, 2013, №2.
35. Ziyo Said. O‘zbek vaqtli matbuoti tarixiga materiallar (1870–1927). – Toshkent–Samarqand: O‘zbekiston davlat nashriyoti, 1927. – B. 53.
36. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 107.
37. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 111.
38. Abdurashidov Z. Tarjimon (1883–1917) gazetasi Turkiston materiallarining izohli bibliografiyasi. – B. 9.
39. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot
40. va san’at nashriyoti, 1979. – B
41. Эрназаров Т., Акбаров А. История печати Туркестана (1870–1925 гг.). – Ташкент:
42. Ўқитувчи. – С. 10.
43. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 115.
44. Эрназаров Т., Акбаров А. История печати Туркестана (1870–1925 гг.). – Ташкент:
45. Ўқитувчи. – С. 10.
46. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 172.
47. Махмудова Р. Литографированные произведения и их значение в истории узбекской литературы (конец XIX – начало ХХ в.). Автореф. дисс. … канд. филологических наук. – Ташкент: Изд-во АН Уз ССР, Институт востоковедения им. Абу Рейхана Беруни, 1971.
48. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 169.
49. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 73.
50. Эрназаров Т, Акбаров А. История печати Туркестана (1870–1925 гг.). – Ташкент:
51. Ўқитувчи. – С. 10.
52. Boboxonov A. O‘zbek matbaasi tarixidan. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1979. – B. 174.





